Professional tube factory (UNITRA ZLP)
Al. Solidarności w Warszawie.Widok w stronę ulicy Bielańskiej 10. Ruiny przedwojennego Banku Polskiego, po wojnie będące przez pewien czas siedzibą Zakładu Lamp Profesjonalnych. Dawniej, za widocznym ogrodzeniem oblepionym plakatami znajdowały się baraki ZLP, obecnie już rozebrane. O tym zakładzie wiadomo stosunkowo niewiele, wobec czego poniższy artykuł zawiera pewną ilość domysłów. Znane są trzy siedziby Zakładu Lamp Profesjonalnych:
Przy ul. Elekcyjnej 106 w Warszawie mieścił się w pod koniec lat 50. Zakład Doświadczalny Przemysłowego Instytutu Elektroniki. Według przekazów ustnych w latach 60. ulica Elekcyjna zmieniła bieg i zakład zmienił adres na Ciołka 8, bez zmiany siedziby. W ZD PIE przy Elekcyjnej były z całą pewnością wytwarzane lampy liczące ELW1. Według relacji ustnych były tam wytwarzane także noktowizyjne przetworniki obrazu. Informację tę jednak trudno uznać za całkowicie pewną. Są jednak fakty, które to potwierdzają. Oto bowiem wiadomo z całą pewnością, że przetworniki te były wytwarzane do lat 90 na 9. piętrze wieżowca OBREP-u przy ul. Długiej 44/50 (tzw. budynek D). Wiadomo jednocześnie jednak, że po rozdzieleniu na początku lat 70. PIE i OBREP-u przy Ciołka 8 mieścił się oddział OBREP-u. Na początku lat 80. (niektórzy wskazują tu czasy stanu wojennego) oddział OBREP-u przy Ciołka 8 został zlikwidowany. Możliwe więc, że produkcja przetworników noktowizyjnych została po prostu przeniesiona na ul. Długą 44/50 już po likwidacji siedziby przy ul. Ciołka 8.Pod koniec okresu działalności oddziału przy ul. Ciołka był tam wytwarzane też pasty emisyjne. Ta część działalności została przeniesiona do siedziby przy ul. Długiej 44/50 i była kontynuowana praktycznie do końca pierwszej dekady XXI wieku. We wspomnieniach pracowników pojawia się informacja, że na Ciołka 8 mieścił się też zakład regeneracji kineskopów "Reskop", jako twór-odłam z Przemysłowego Instytutu Elektroniki. Jest to możliwe, zważywszy, że w latach 60. PIE opracowywało technologię kineskopów czarno-białych 17-calowych, co z całą pewnością wymagało pewnego zaplecza technicznego. Możliwe, że zostało ono potem przekazane do nowego przedsiębiorstwa, jakim był "Reskop".Od tej chwili nie jest jasne, czy zwolnione miejsce po OBREP-ie zajął Zakład Lamp Profesjonalnych, czy stało się to później.
W latach 50. w ruinach Banku Polskiego, przy ul. Bielańskiej 10 mieścił się Zakład Doświadczalny Przemysłowego Instytutu Elektroniki (inna jego część niż na ul. Elekcyjnej). Był tam wytwarzane pierwsze widikony (PWM2). Tam także znajdowały się urządzenia elektronowiązkowe, takie jak spawarki i piece elektronowe. Po rozdzieleniu PIE i OBREP-u na początku lat 70. ten teren przypadł OBREP-owi. Ostatecznie, dopiero w 1993r. następca prawny OBREP-u tj. ITP (Instytut Technologii Próżniowej) wyniósł się z tego terenu, przenosząc spawarki do piwnic budynku D przy ul. Długiej 44/50 oraz na II piętro tego gmachu. Opróżnienie terenu przy ul. Bielańskiej 10 przez ITP było związane z przekazaniem go na własność Zakładowi Lamp Profesjonalnych. Według niektórych relacji Zakład Lamp Profesjonalnych, wcześniej współdzielił ten teren z OBREP-em. W 1992 r. wojewoda przekazał Zakładowi Lamp Profesjonalnych działkę przy Bielańskiej 10 w użytkowanie wieczyste.
Obecnie mało już znanym faktem jest, że w ruinach banku przy Bielańskiej 10 planowano ustanowić siedzibę Muzeum Powstania Warszawskiego. Zamysły takie pojawiały się już w latach 80., jednak ostatecznie z planów nic nie wyszło. W latach 90 Zakład Lamp Profesjonalnych sprzedał grunt przy ul. Bielańskiej spółce Reduta, któe chciało zrealizować tam centrum biurowo-bankowe. Spowodowało to pewien skandal, z uwagi na wcześniejsze pomysły realizacji Muzeum. Ostatecznie spółka zgodziła się na parterze dawnego banku na realizację muzeum. 31 lipca 1994 r., w przededniu 50. rocznicy wybuchu Powstania Warszawskiego, uroczyście wmurowano kamień węgielny muzeum. Niestety, gmina nie dała pieniędzy na budowę muzeum. W 1996 r.wojewoda podpisał nową umowę ze spółką Reduta: w zamian za sfinansowanie budowy muzeum dostanie ona na własność działkę przy ul. Bielańskiej 10. Obecnie przed gmachem stoi tablica poświęcona Powstaniu. Budynek został częściowo zabezpieczony i widać, że w środku jest zagopodarowany.
Lokalizacja Siedziby Zakładu Lamp Profesjonalnych w Piasecznie nie jest bliżej znana. Wiadomo, że pod koniec lat 70. do Piaseczna przeniesiono częśc OBREP-u z ul. Długiej 44/50, który ówcześnie podległ Polkolorowi. Część osób wróciła z tej dwuletniej "zsyłki", część pozostała już w Piasecznie w ramach Polkoloru, a być może także w ZLP. Są to jednak domysły.Według relacji pracowników "OBREP-U" planowano, że do Piaseczna zostanie przeniesiony cału ośrodek. We wspomnieniach p przypominają sobie, że rozrysowywali sobie rozkład biurek i innych mebli w pomieszczeniach. Ostatecznie z tych przenosin jednak nic nie wyszło.
Zakład Lamp Profesjonalnych produkował między innymi widikony, czego przykładem może być widikon PWM40A: http://tubedevices.com/alek/tv_retro/widikony/pwm40a.html Wiadomo, że widikony wytwarzał też w latach 60. PIE przy wspomnianej już Bielańskiej 10:
http://tubedevices.com/alek/tv_retro/widikony/pwm2.html Potem, produkcję przejął OBREP przy ul. Długiej 44/50, z tym, że część jej była przekazana także do DOLAM-u. Wygląda na to, że ostatecznie swoją "dolę" produkcji widikonów OBREP przekazał do ZLP. Czyżby do siedziby przy Bielańskiej 10?
Innymi produktami Zakładu Lamp Profesjonalnych były lampy oscyloskopowe, czego przykładem może być lampa 13E30:
http://www.tubedevices.com/alek/lampy_elektronowe/13e30/13e30_zelos.htm a także niektóre specjalne lampy kineskopowe:
http://www.tubedevices.com/alek/lampy_elektronowe/m19_311/m19_311_zlp.htm
Ten asortyment wskazuje, że mogła to być część produkcji przejęta przez ZLP od ZELOS-u. Ta część produkcji była zapewne realizowana w Piasecznie.
Jeszcze inną grupę produktów stanowiły detektory promieniowania jonizującego, tak jak okienkowe detektory AOH45 czy BOH45:
http://www.tubedevices.com/alek/lampy_elektronowe/boh45/boh45_zlp.htm
Ta grupa produktów do złudzenia przypomina dawne wyroby ZD PIE przy ul. Elekcyjnej 106, których część w latach 70. wytwarzał OBREP.

Back to main page